Ukraynalı milletvekili Maria Mezentseva, Rusya-Ukrayna savaşında olası barış ve ateşkes görüşmelerinden ABD’nin rolüne, Rusya içindeki saldırılardan seçim tartışmalarına kadar kritik başlıkları Cumhuriyet’e değerlendirdi. “Toprak karşılığı barış” seçeneğinin Ukrayna açısından kabul edilemez olduğunu söyleyen Mezentseva, Batı ile askeri işbirliğinin sürdürülmesi gerektiğini savundu.
Halkın Hizmetkârı Partisi milletvekili, Ukrayna Parlamentosu Avrupa Birliği ’ne Entegrasyon Komitesi Başkan Yardımcısı ve Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi (AKPM) Ukrayna Delegasyonu Başkanı Maria Mezentseva , savaşın askeri ve diplomatik seyrine ilişkin Cumhuriyet ’ten Caner Çiftçi ’ye açıklamalarda bulundu.
Barış görüşmelerinin önündeki en önemli başlıklardan biri olan toprak meselesine değinen Mezentseva, Kiev ’in uluslararası alanda tanınan sınırlarından resmen vazgeçmesinin anayasal açıdan mümkün olmadığını söyledi.
Rusya ’nın Donetsk ’in tamamı üzerindeki taleplerini sürdürdüğü, Batı’da ise Ukrayna’nın barış karşılığında bazı bölgelerin fiili kaybını kabul etmek zorunda kalabileceğine ilişkin tartışmaların yapıldığı bir dönemde Mezentseva, bu seçeneğe kapıyı kapattı.
Ukrayna Anayasası’nın herhangi bir devlet başkanına tek başına böyle bir karar alma yetkisi vermediğini belirten Mezentseva, uluslararası alanda tanınan sınırların değiştirilmesinin parlamentoda anayasal çoğunluk gerektirdiğini vurguladı. Böyle bir çoğunluğun sağlanamayacağını savunan Ukraynalı milletvekili, “Açıkçası bu seçeneğin neden hâlâ gündemde tutulduğunu anlamıyoruz” dedi.
Cephedeki gelişmelere de değinen Mezentseva, Ukrayna güçlerinin Kramatorsk ve Sloviansk çevresinde ilerleme kaydettiğini öne sürdü. Rusya’nın bölgede hızlı ve kesin bir askeri sonuç elde edebileceği yönündeki beklentilerin gerçekleşmediğini savunan Mezentseva, Kiev’in Donbas ve Harkiv bölgeleriyle Dnipro gibi stratejik kentlerin güvenliğini sağlamaya çalıştığını söyledi.
“Bu nedenle barış karşılığında toprak verilmesi söz konusu olamaz” diyen Mezentseva, böyle bir formülün Ukrayna açısından “kesinlikle kabul edilemez” olduğunu belirtti. ABD İLE ORTAKLIK SÜRECEK Mİ? Washington ’ın Ukrayna savaşındaki rolüne de değinen Mezentseva, Kiev’in ABD ’ye “aşırı bağımlı” olduğu görüşüne katılmadığını söyledi.
ABD ile ortaklığın sürdüğünü belirten Ukraynalı milletvekili, siyasi gelişmeler ve seçimlerle birlikte uluslararası dengelerin değişebileceğini ifade etti. Ukrayna’nın hedefinin “uluslararası hukuka dayalı, uzun süreli ve adil bir barış” olduğunu söyleyen Mezentseva, Kiev’in müzakerelere kapısının açık olduğunu dile getirdi.
Savaşın Ukrayna tarafından başlatılmadığını vurgulayan Mezentseva, buna rağmen ABD dahil tüm ortaklardan savaşı sona erdirmeye yönelik çabalara destek vermelerini beklediklerini söyledi.
Ukrayna’nın son dönemde Rusya topraklarının derinliklerindeki petrol rafinerileri, enerji tesisleri ve askeri hedeflere yönelik saldırılarını artırmasına ilişkin de konuşan Mezentseva, bu stratejiyi Ukrayna’nın savunmasının bir parçası olarak değerlendirdi.
Rusya’daki enerji ve askeri tesislerin hedef alınmasını “mantıklı bir adım” olarak nitelendiren Mezentseva, petrol gelirlerinin Moskova’nın savaşı finanse etmesinde önemli bir kaynak olduğunu söyledi. Saldırıların Rusya’da akaryakıt ve petrol ürünleri konusunda sıkıntılara yol açtığını belirten Ukraynalı milletvekili, “Bu, savaşı başladığı yere geri götürdü” ifadesini kullandı.
“AVRUPA ORTAK HAREKET ETMELİ” Mezentseva, Rusya’nın yalnızca Ukrayna açısından değil, NATO ülkeleri açısından da güvenlik tehdidi oluşturduğunu savundu. Doğu Avrupa ve Baltık ülkelerinde Rusya kaynaklı hibrit faaliyetlerin yaşandığını öne süren Mezentseva, Avrupa ülkelerinin olası tehditlere karşı askeri ve toplumsal hazırlıklarını artırması gerektiğini söyledi.
Rusya bağlantılı insansız hava araçlarının NATO ülkelerinin topraklarına veya sınırlarına ulaşmasıyla ittifakın 4. ve 5. maddelerinin uygulanmasına ilişkin tartışmaların gündeme geldiğini belirten Mezentseva, Avrupa ülkelerinin ortak hareket etmesi gerektiğini savundu.
Ukrayna iç siyasetindeki tartışmalara da değinen Mezentseva, savaş koşullarına karşın ülkedeki siyasi görüş ayrılıklarının ve protestoların demokratik sistemin bir parçası olduğunu söyledi.
Eski Savunma Bakanı Mykhailo Fedorov’un görevden alınmasının ardından yaşanan tartışmalar ve protestoları değerlendiren Mezentseva, Ukrayna’da insanların hükümeti eleştirebildiğini ve yanlış gördükleri uygulamalara karşı kamuoyu önünde tepki gösterebildiğini belirtti. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ’nin barışçıl toplantı ve örgütlenme özgürlüğünü güvence altına alan 11.
maddesine işaret eden Mezentseva, bunun Rusya’daki siyasi ortamdan önemli bir farklılık oluşturduğunu savundu. Fedorov’un uzun yıllar Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ’nin ekibinde yer aldığını hatırlatan Mezentseva, eski bakanın yeni görevlerinde de Ukrayna Silahlı Kuvvetleri’ne katkı sunabileceğini söyledi.
“SİYASİ BİRLİĞİ KAYBETMEMELİYİZ” Ukrayna’daki siyasi birliğin yalnızca hükümet üzerinden değerlendirilemeyeceğine dikkat çeken Mezentseva, toplum, parlamento ve hükümet içerisindeki eğilimlerin ayrı ayrı ele alınması gerektiğini belirtti. Savaşın doğal olarak siyasi tartışmaları artırdığını ancak ülkedeki temel birlik duygusunun korunduğunu savunan Mezentseva, “Bence birlik hâlâ var. Bunu kaybetmemeliyiz” dedi.
Ukrayna’da giderek daha fazla gündeme gelen seçim tartışmalarına da değinen Mezentseva, mevcut savaş koşullarında sandığa gidilmesinin mümkün olmadığını savundu. Savaşın 2014’te başladığını hatırlatan Ukraynalı milletvekili, tam kapsamlı çatışmalar sürerken ülkedeki herkesin oy hakkının güvence altına alınamayacağını söyledi.
Cephede görev yapan askerlerin nasıl oy kullanacağı veya aday olacağı sorusuna dikkat çeken Mezentseva, milyonlarca Ukraynalının savaş nedeniyle ülke dışında bulunduğunu, bazı yurttaşların ise Rusya’nın kontrolündeki bölgelerde yaşadığını belirtti. Bir ateşkes durumunda dahi güvenli seçim koşullarının garanti edilemeyeceğini savunan Mezentseva, Rusya’nın seçim sürecini provoke etmeye çalışabileceğini öne sürdü.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika
