Türkiye’nin geri adımlarına karşın Aliyev Ankara’ya gelmedi

Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) 13. Zirvesi dün Ankara’da, Saray’da başladı. Dünün ilk programı Dışişleri Bakanları Konseyi Toplantısı oldu.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın ev sahipliği yaptığı toplantıya üye ülkeler Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan ve gözlemci ülkelerden KKTC’nin dışişleri bakanları katıldı. Bir başka gözlemci ülke Türkmenistan, toplantıya Ankara büyükelçisini gönderirken, diğer gözlemci Macaristan, toplantıda büyükelçi ya da bakan düzeyinde yer almadı. TDT’nin paylaştığı bilgiye göre bakanlar, zirve gündemini ve Devlet Başkanları Konseyi’nin kabulüne sunulacak taslak belgeleri ele aldı. Yayımlanacak Ankara Bildirisi ile teşkilat bünyesindeki işbirliğinin daha da geliştirilmesine ve kurumsal yapısının güçlendirilmesine ilişkin konuşuldu. Bakanlar, görev süresinin sonuna yaklaşan TDT Genel Sekreteri Kubanıçbek Ömüraliyev’e teşkilatın kurumsal gelişiminin güçlendirilmesine ve Türk devletleri arasındaki işbirliğinin ilerletilmesine yönelik katkıları nedeniyle teşekkür etti.

Zirve marjında Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov ile ikili görüşme gerçekleştirdi. Dışişleri Bakanlığı, buluşmanın içeriğine ilişkin bir bilgi paylaşmazken, Azerbaycan Dışişleri, “Görüşmede Azerbaycan-Türkiye ikili ilişkilerinin mevcut durumu ve geleceğine yönelik beklentiler, TDT çerçevesindeki işbirliği ile karşılıklı ilgi alanına giren diğer konular ele alındı. Bakanlar ayrıca bölgesel ve uluslararası gelişmeler hakkında görüş alışverişinde bulundu” açıklamasını yaptı. Bakan Bayramov da kendi sosyal medya hesabından, “Meslektaşım Hakan Fidan ile bir araya geldim. Görüşmede, Azerbaycan-Türkiye ilişkileri gündemindeki konuları, TDT çerçevesindeki çeşitli işbirliği alanlarını ele aldık. Ayrıca bölgesel ve uluslararası gündemdeki güncel konular hakkında görüş alışverişinde bulunduk” paylaşımını yaptı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan dün ikili görüşme kapsamında Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev ile bir araya geldi. İki lider ticaret, sosyal güvenlik ve iş dünyası başlıklarında iki ayrı protokol ve üç farklı anlaşmaya imza attı.

Dünün en çok merak edilen konusu, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in zirveye katılıp katılmayacağıydı. Aliyev zirveye gelmedi. Bu durum öğleden sonra belli oldu. Azerbaycanlı report.az’nin haberine göre Aliyev, önceden planlanmış etkinliklere katılımı ve yoğun iş programı nedeniyle zirveye katılamadı. “Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, 30 Ekim'de Bakü'de düzenlenen ilk FIFA U-15 Dünya Şampiyonası ve Festivali'nin finalistlerine ödüllerini verecek. İlk kez düzenlenecek olan FIFA U-15 Dünya Şampiyonası ve Festivali'nin final maçı ve resmi kapanış töreninin 30 Ekim'de Bakü'de yapılacağını belirtmek gerekir. Devlet başkanının ödül törenine katılımı önceden planlanmıştı” dendi. Azerbaycan’ın, Dışişleri Bakanı Bayramov tarafından temsil edileceği ve zirvedeki etkinliklere aktif katılacağı kaydedildi.

Türkiye ile Azerbaycan arasındaki ilişkiler son dönemde gerilmişti. 2 Ekim’de Aliyev, Azerbaycan’da okullarda uygulanan başörtüsü yasağı başta olmak üzere üç ayrı başlık üzerinden Türkiye’ye isim vermeden tepki göstermişti. Diğer iki başlık İsrail’le ilişkiler ve Karabağ savaşında Türkiye’nin rolüydü. Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral’ın 12 Ekim’de Azerbaycan’a başörtüsü üzerinden tepki göstermesi ipleri daha da germiş, bu kez Aliyev’in partisi, Saral’ı ve AKP’yi doğrudan hedef almıştı. Azerbaycan, anayasal düzenin zorla değiştirilmesi ve benzeri suçlamalarla Türkiye’den 8 kişi hakkında uluslararası yakalama kararı çıkarmış; Yeniden Refah Partisi Genel Başkanı Fatih Erbakan ve DEM Parti Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu dahil 31 ismi “istenmeyen kişi” ilan etmişti. Bunların üzerine Oktay Saral görevden alınmış, 31 kişiden bazıları gözaltına alınırken bazıları ifadeye çağrılmıştı. Tüm bu adımlar Aliyev’i Türkiye’ye getirmeye yetmedi.

Zirvede dün Aliyev’in yokluğunda, liderler, Saray’da fidan dikti. Akşam yemeği verildi. Bugün ise TDT sona erecek. Etkinliğin ana programı, Devlet Başkanları Konseyi Toplantısı saat 10.40’ta başlayacak.

Türkiye ile Azerbaycan’ın arası son dönemde okullarda başörtüsü yasağı üzerinden açılmıştı. Türkiye’nin bu konudaki geri adımlarına karşın Aliyev zirveye gelmedi. Azerbaycan’ı dışişleri bakanı temsil etti.

Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika