Orta Doğu'da artan gerilim enerji arzına yönelik endişeleri güçlendirirken, yapay zeka sektöründeki iyimserlik küresel piyasalarda risk iştahını desteklemeyi sürdürüyor. Petrol fiyatları ve tahvil faizleri yükselirken, yatırımcıların gözü merkez bankalarının faiz kararları ile açıklanacak enflasyon verilerinde
Orta Doğu daki yeni saldırıların enerji arzına ilişkin endişeleri artırmasına karşın, yapay zeka iyimserliği küresel piyasalarda risk iştahını desteklemeye devam ediyor. ABD ile İran arasında tırmanan gerilim, enerji arzına ilişkin endişeler ve değişen faiz beklentileri üzerinden varlık fiyatlamalarında yeniden belirleyici olmaya başladı.
Amerikan Fox News kanalına konuşan ve adı açıklanmayan üst düzey ABD li bir yetkili de ABD ordusunun Hark Adası ile Cask kentinde bazı yerleri hedef aldığını bildirdi. İran ın petrol ihracatının merkezi konumundaki Hark Adası ve önemli diğer stratejik noktalardan Cask kentinde bazı yerlerin hedef alındığı haberleri, enerji arzına yönelik endişeleri artırdı.
Bölgede gerginleşen jeopolitik hava, petrol tedarikine ilişkin süregelen risklerin yeniden fiyatlamalara yansımasına neden olurken, Brent petrolün varil fiyatı 100 dolar seviyesine yaklaştı. Petrol fiyatlarının artması, küresel çapta enflasyonun kalıcılığına ilişkin korkuları körükledi.
Bu gelişmelerin etkisiyle merkez bankalarının enflasyonist baskılar karşısında daha şahin bir duruş sergileyebileceğine yönelik beklentilerin güçlenmesi, tahvil piyasalarında satış baskısını artırdı. ABD nin 10 yıllık tahvil faizi dün yüzde 4,82 ye yükselerek Kasım 2023 ten bu yana en yüksek seviyesine yaklaştı.
Para piyasalarındaki fiyatlamalarda, ABD Merkez Bankasının (Fed) gelecek haftaki toplantısında politika faizini 25 baz puan artıracağına ilişkin beklenti yüzde 60 seviyesinde bulunurken, yıl sonuna kadar bir faiz artırımının daha yapılabileceğine yönelik tahminler de masada kalmaya devam ediyor.
Analistler, ABD de cuma günü açıklanacak kritik enflasyon verilerinin Fed in muhtemel para politikası adımına dair daha fazla ipucu sağlayabileceğini kaydetti. Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump, Kanada nın Amerikan şirketlerine ve çiftçilerine adil ticaret imkanı sunmadığını savunarak Kanada menşeli ürünlerin kamu ihalelerinden çıkarılması yönünde talimat verdiğini duyurdu.
Söz konusu gelişmelere karşın yapay zeka tarafındaki iyimserlik korunuyor. Yapay zeka alanında atılan yeni adımlar ve yeni nesil dil modellerinin yeteneklerine ilişkin olumlu değerlendirmeler, önümüzdeki dönemde hesaplama gücüne olan ihtiyacın ve buna bağlı olarak çip talebinin artabileceğine yönelik beklentileri destekliyor.
Bu doğrultuda, giderek daha geniş bir ekosisteme dönüşen yapay zeka alanında başta çip ve bellek üreticileri olmak üzere veri merkezi işletmeleri, ağ ekipmanı üreticileri ve diğer altyapı şirketlerine yönelik talep canlılığını koruyor.
Analistler, geçen aylarda başta sanayi olmak üzere geleneksel sektörlere doğru gerçekleşen sektör rotasyonunun, yapay zeka iyimserliğinin yeniden güç kazanmasıyla teknoloji ve yarı iletken hisseleri lehine tersine dönmeye başladığını belirtti. Makroekonomik veri tarafında, ABD de tüketicilerin kısa vadeli enflasyon beklentisi ağustosta değişim göstermeyerek yüzde 3,6 oldu.
Ülkede tüketici kredileri de temmuzda 18,1 milyar dolarla beklentilerin üzerinde arttı. Bu gelişmelerin ışığında, enerji arzına yönelik endişelerin artmasıyla dün yüzde 1 artışla 97,9 dolara çıkan kasım vadeli Brent petrolün varil fiyatı, yeni günde de yüzde 1,2 yükselişle 99,1 dolarda seyrediyor.
ABD nin 10 yıllık tahvil faizi de yüzde 4,82 seviyesinde yaklaşık son 3 yılın zirvesine yakın seyrederken, dolar endeksi yatay seyirle 98,7 seviyesinde bulunuyor. Merkez bankalarına yönelik kuvvetlenen şahin tahminler ve yükselen tahvil faizleri dün altını baskıladı. Dün yüzde 1,2 düşüşle 4 bin 355 dolara inen altının ons fiyatı, yeni işlem gününde ise yüzde 0,6 artışla 4 bin 382 dolardan alıcı buluyor.
Söz konusu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,58, Nasdaq endeksi yüzde 0,32 ve Dow Jones endeksi yüzde 1,18 düştü. ABD de endeks vadeli kontratlar güne karışık başladı. Avrupa borsalarında dün karışık bir seyir izlenirken, Orta Doğu daki gerilimin enerji arzı üzerindeki olumsuz etkileri piyasaların odağındaydı.
Devam eden enflasyon riskleri bölge piyasalarının seyrinde önemli bir rol oynarken, Avrupa Merkez Bankası (ECB) enflasyonist baskıların gölgesinde bu yılın ikinci faiz artırımına hazırlanıyor. Bankanın yarın gerçekleştirilecek toplantıda 3 temel faiz oranını 25 er baz puan artırması beklenirken, ECB Başkanı Christine Lagarde ın açıklamalarının tonu piyasaların odağında yer alacak.
ECB den beklenen faiz artırımı adımı öncesinde avro, dolar karşısında güçlendi. Avro/dolar paritesi yüzde 0,1 artışla 1,1630 seviyesinde bulunuyor. Bölgede dün açıklanan verilere göre Almanya nın ihracatı temmuzda bir önceki aya göre yüzde 0,8 azaldı. İngiltere nin hava trafik kontrol hizmeti sağlayıcısı NATS taki teknik sorun nedeniyle ülkenin önemli havalimanlarında uçuşlarda aksaklık yaşandı.
Fransa nın, Avrupa Birliği nin (AB) gelecek 7 yıllık bütçesini finanse etmek için Birlik genelinde uygulanacak yeni vergilerden 60 milyar avronun üzerinde gelir sağlanmasını istediği bildirildi. Söz konusu gelişmelerle İngiltere de FTSE 100 endeksi ile İtalya da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,1 düşerken, Fransa da CAC 40 endeksi yüzde 0,14 yükseldi. Almanya da DAX 40 endeksi ise yatay seyretti.
Avrupa da endeks vadeli kontratlar güne negatif başladı. Asya borsalarında karışık bir seyir hakimken, Çin de enflasyon verileri açıklandı. Ülkede Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ağustosta yıllık yüzde 0,8 artarken, Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) yıllık yüzde 3,8 yükseldi.
Orta Doğu da yoğunlaşan saldırıların petrol tedariki risklerini artırması bölge piyasalarında risk algısını artırsa da yarı iletken sektörüne yönelik yatırımcı talebinin sürmesi piyasaları destekledi. Japonya Merkez Bankasına (BoJ) dair şahin tahminlerin gücünü koruması ve Japon hükümetinin müdahalesiyle Japon yenindeki değerlenme sürüyor. Dolar/yen paritesi yüzde 0,4 düşüşle 153,3 seviyesinde bulunuyor.
Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Güney Kore de Kospi endeksi yüzde 1,1 yükselirken, Japonya da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,3 ve Hong Kong da Hang Seng endeksi yüzde 0,5 düştü. Çin de Şanghay bileşik endeksi yatay seyretti. Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul da BIST 100 endeksi günü yüzde 1,79 değer kazanarak 14. 405,25 puandan tamamladı.
Kaynak: Habertürk
