İsrailli analist Jonathan Spyer, Türkiye ile İsrail arasındaki rekabetin diplomatik gerilimi aşarak Suriye, Doğu Akdeniz, Kudüs ve Batı Şeria, Kızıldeniz-Afrika Boynuzu ile uluslararası hukuk alanlarına yayıldığını savundu. Analize göre özellikle Suriye, iki ülke arasında askeri çatışma riskinin en yüksek olduğu başlık olarak öne çıkıyor.
Jerusalem Post’ta 3 Ekim’de yayımlanan analizde Spyer, Ankara ile Tel Aviv’in stratejik çıkarlarının bölgenin kritik noktalarında giderek daha fazla çatıştığını ileri sürdü. Analist, bu başlıkların birbirinden bağımsız krizler değil, daha geniş bir bölgesel güç mücadelesinin parçaları olduğunu ve rekabetin “sıfır toplamlı” bir nitelik kazandığını savundu.
Analizde İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan hakkında Uluslararası Ceza Mahkemesi’nde kullanılmak üzere hukuki dosya hazırlanması talimatı verdiği aktarıldı. İsrail basınındaki iddialara göre dosyanın Türkiye’nin Kürt nüfusuna yönelik politikaları ve Ankara’nın Hamas’la olduğu öne sürülen ilişkileri üzerine kurulması planlanıyor. Spyer, hem Türkiye’nin hem İsrail’in Roma Statüsü’ne taraf olmadığını hatırlatarak hukuki sonuç beklentisinin sınırlı olduğunu belirtti.
Spyer, askeri çatışma riskinin en fazla Suriye’de bulunduğunu öne sürdü. Analizde Türkiye’nin Şam’daki yeni yönetimin askeri kapasitesinin geliştirilmesinde rol oynadığı, İsrail’in ise Suriye hava savunmasının Türk desteğiyle yeniden kurulması ihtimalinden rahatsız olduğu ifade edildi. İsrail’in Ebu Zuhur Hava Üssü’ne 18 Ağustos’ta düzenlediği saldırı da bu gerilim çerçevesinde değerlendirildi.
Doğu Akdeniz’de ise Türkiye’nin 2019’da Libya ile imzaladığı deniz yetki alanları anlaşmasının, Yunanistan’ın tezleri ve İsrail, Güney Kıbrıs ile Yunanistan arasındaki enerji projeleriyle kesiştiği savunuldu. Üç ülkenin elektrik şebekelerini bağlaması planlanan denizaltı kablosu, analizde olası yeni gerilim başlıklarından biri olarak gösterildi.
.jpeg%3Fformat%3Dwebp%26width%3D1200%26height%3D630&w=3840&q=75)
Analize göre rekabet Kızıldeniz ve Afrika Boynuzu’na da uzanıyor. İsrail’in Aralık 2025’te Somaliland’ı bağımsız devlet olarak tanıdığı ve burada askeri üs kurmayı planladığı belirtilirken, Türkiye’nin Somaliland’ın bağımsızlığına karşı çıktığı, Mogadişu’da askeri eğitim üssü bulundurduğu ve Somali açıklarında enerji arama anlaşmaları imzaladığı aktarıldı. Spyer, bu gelişmelerin Türkiye-İsrail sürtüşmesinin bölgesel güç mücadelesinin kalıcı unsurlarından biri haline geldiğini savundu.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika
