Uzayda yıldızların renkleri genellikle sıcaklıklarına göre değişirken, gökbilimciler bugüne kadar bilinenlerin dışında bir renge sahip yıldız tespit etti. Dünya'dan yaklaşık 280 ışık yılı uzaklıkta bulunan yıldızın sıra dışı görünümünün ardında, geçmişinden kalan ilginç bir süreç yatıyor.
Samanyolu Galaksisi'nde yıldızların renklerine ilişkin dikkat çekici bir keşif yapıldı. Gökbilimciler, bilinen yıldız renklerinden farklı bir görünüme sahip gök cismini inceleyerek bu sıra dışı rengin nasıl oluştuğunu araştırdı. RAS Techniques and Instruments dergisinde yayımlanan çalışma, yıldızların renklerinin yalnızca sıcaklıklarına bağlı olmadığını ortaya koydu.
Bilim insanları, Dünya'dan yaklaşık 280 ışık yılı uzaklıkta bulunan 'WD J1330+6435' adlı beyaz cücenin sarımsı yeşil renkte görüneceğini belirledi. Ejderha Takımyıldızı yönünde bulunan gök cismi, ışık tayfından hesaplanan rengiyle bilim insanlarının ilgisini çekti. Araştırmacılara göre bu, yeşilimsi görünümü bilimsel olarak ortaya konulan ilk yıldız örneği.
Yıldızın alışılmışın dışındaki renginin ardında atmosferindeki kimyasal maddeler bulunuyor. Araştırmacılar, yıldızın çevresindeki eski gezegen sisteminden geriye kalan kayalık maddelerin zamanla yıldızın dış katmanlarına karıştığını belirtiyor. Bu maddeler arasında bulunan sodyum, yıldızın atmosferinde gerçekleşen etkileşimler nedeniyle ışığın farklı biçimde soğurulmasına yol açıyor.
Normal koşullarda sodyum, ışığın belirli dalga boylarını soğuruyor. Ancak söz konusu beyaz cücenin son derece yoğun atmosferinde sodyum atomları, helyum atomlarıyla etkileşime giriyor. Bu etkileşim, sodyumun ışığı soğurduğu dalga boylarının aralığını genişletiyor.
Özellikle sarı, turuncu ve kırmızı ışığın bir bölümünün soğurulması, yıldızdan gelen ışığın renk dengesini değiştirerek sarımsı yeşil bir görünüm oluşturuyor. Beyaz cüceler, Güneş gibi düşük ve orta kütleli yıldızların yaşamlarının sonunda geride bıraktıkları son derece yoğun çekirdeklerden oluşuyor. Bu yıldızlar, nükleer yakıtlarını tükettikten sonra dış katmanlarını uzaya bırakıyor.
Geriye kalan sıcak çekirdek ise yeni bir enerji üretim süreci olmadan, zamanla soğuyarak ışık yaymayı sürdürüyor. Yıldızların renkleri büyük ölçüde yüzey sıcaklıklarına bağlı olarak değişiyor. Daha düşük sıcaklıklardaki yıldızlar kırmızı ve turuncu, daha yüksek sıcaklıklardakiler ise beyaz veya mavimsi tonlarda görünebiliyor.
Ancak yeni araştırma, özellikle beyaz cücelerde atmosferin kimyasal bileşiminin de görünür renk üzerinde önemli bir etkisi olabileceğini gösteriyor. Araştırmacılar, çalışmanın bir bölümünde Dünya'ya yaklaşık 65 ışık yılı uzaklığa kadar bulunan 151 beyaz cücenin renklerini değerlendirdi. Bu incelemelerde yıldızların ışık tayfları ve atmosferlerindeki kimyasal elementlerin renk üzerindeki etkileri ele alındı.
Elde edilen bulgular, bazı beyaz cücelerin beklenenden farklı renk tonlarında görünebildiğini ortaya koydu. Araştırmanın dikkat çeken sonuçlarından biri de beyaz cücelerdeki renk çeşitliliği oldu. Bilim insanları, atmosferinde karbon bulunan bazı beyaz cücelerin somon pembesi ve mora yakın renklerde görünebildiğini belirledi.
Bu farklılık, yıldızların atmosferlerindeki elementlerin belirli dalga boylarındaki ışığı soğurarak gözlemlenen renk üzerinde etkili olmasından kaynaklanıyor. CNN'in aktardığına göre araştırmanın başyazarı, Warwick Üniversitesi'nden astrofizikçi Mark Hollands, benzer özelliklere sahip başka beyaz cücelerin de bulunabileceğini belirtti.
Hollands, günümüzde ayrıntılı ışık tayfı verileri bulunmayan çok sayıda beyaz cüce olduğunu, yeni gözlem programlarının bu yıldızlar hakkında daha fazla bilgi sağlayacağını ifade etti. Hollands'a göre gelecekte incelenebilecek beyaz cüce sayısı mevcut düzeyin on katına çıkabilir.
Araştırmacı, yeni veriler sayesinde yeşil görünüme sahip olduğu belirlenen beyaz cücelerin sayısının 10 ila 20'ye ulaşabileceğini öngörüyor. Bilim insanları, yeni keşiflerin yalnızca yıldızların renklerini değil, geçmişte çevrelerinde bulunan gezegen sistemlerinin kimyasal yapısını anlamaya da katkı sağlayabileceğini değerlendiriyor.
Bilim insanları, bu keşfin evrendeki yıldızların renklerine ilişkin bilinenleri genişletebileceğini belirtiyor.
Kaynak: Hürriyet
