Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Diyarbakır’daki basın toplantısında 2013 çözüm sürecinin bölgesel gelişmelere odaklanılması nedeniyle hayata geçirilemediğini söyledi. Fidan, Türkiye’de toplum ile devletin bütünleşmesi ve demokratik reformların değerinin o dönemde yeterince takdir edilmediğini belirtti.
Bazı temaslarda bulunmak üzere Diyarbakır’a gelen Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, AKP İl Başkanlığı'nda düzenlenen "Kardeşlikle Kenetlenen, İstikrarla Güçlenen Türkiye" toplantısına katıldı.
Daha sonra basın toplantısı düzenleyen Fidan, gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
AKP'li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Diyarbakır’a büyük önem verdiğini iddia eden Fidan, "Diyarbakır, söylemeye gerek yok. Antik çağlardan beri büyük medeniyetlere ev sahipliği yapmış kadim bir şehrimiz. Coğrafyası özel, insanları özel, iklimi özel, her şeyi özel. Tabii zaman zaman tarihte bu oluyor. Bu özel anlar nazar değiyor. Böyle bir 30-40 sene inkıta anına giriyor. Bu tarihsel büyüyüş biraz sekteye uğramış gibi oluyor. Ama sonra tekrar tarihin kendi rotası devam ediyor. Biz inanıyoruz ki özellikle tabii AK Parti'nin son 25 yıldır ortaya koyduğu icraatlarla Diyarbakır hak ettiği tarihsel yolculuğuna devam edecek. Ekonomik kalkınması, bölgesel gelişmesi, sosyal gelişmesi, ticarete, teknolojiye ev sahipliği yapması ve bölgedeki diğer ekonomik ve kültürel ilişkisi giderek daha da artacak" diye konuştu.
"AK Parti iktidarlarıyla beraber kimlik inkarının ortadan kalktığını, bütün vatandaşların anayasal vatandaşlık çerçevesinde sadece Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olduğu için kendi etnik kimliğinden, inancından bağımsız olarak eşit muamele görmesi prensibinin yaptıkları en büyük büyük siyasal devrim olduğunu" iddia eden Fidan, şunları kaydetti:
"İnsanlığın da zaten modern devlet yönetiminde, geldiği en ileri nokta olmuştur. Anayasal vatandaşlık ve insanlara eşit muamele. Her insanın kimliğini, kültürünü, inancını, durduğu yeri kabul etmek ve bunun içerisinden bir toplumsal bütünleşme ve kaynaşma üretmek önemli. Yani burada garip olan şu; yani yüzyıllardır, bin yıldır bu topraklarda sosyoloji zaten Kürt, Türk, Müslüman, Hristiyan, Arap, Çerkez ayrımı yapmadan kendi beraber yaşam yolunu bulmuşken, toplum kat kat ilerideyken devletin kendi yazılımının bu konunun gerisinde kalması aslında krizin başlıca sebeplerinden biri olmuştur.
AKP'nin yaptığın önemli şey, toplumsal gerçekliği devletin yönetimine, anayasanın kodlarına, Meclis'ten geçen kanunlara taşımak oldu. Bu olduğu zaman, yani toplumla devlet arasındaki zihin, kalp ve akıl uyuşması yaşandığı zaman zaten önümüzde değerli arkadaşlar bir şey kalıyor. Kalkınmayla ilgili, gelişmeyle ilgili, moderniteyle ilgili, kültürle ilgili, eğitimle ilgili diğer sorunların çözülmesi."
Konuşmasında "Terörsüz Türkiye" sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Fidan, 2013 çözüm sürecinin neden bozulduğunu da anlattı.
"AK Parti’nin en son demokratik reformlarla ilgili adımların en büyüğünü 2013 yılı itibarıyla attığını" ifade eden Fidan, şöyle devam etti:
"Dil, Kürtçe eğitimle ilgili büyük bir adım atıldı. Yani kimlik inkarıyla ilgili mevzuatta olabilecek ne varsa onların hepsinin ortadan temizlendiği, aslında sosyolojiyle ve devlet mevzuatının buluştuğu bir gerçek alana döndüğümüz andan itibaren ortada aslında büyük bir siyasal dayanak olmaması gerekiyordu. Fakat tabii bizim uzun yıllardır bir de siyasal şiddetin terör formunda Türkiye'de ve Türkiye'nin ötesinde yer buluyor olması, Türkiye'de cereyan eden siyasal gerçeklikle bir türlü bir senkronizasyon kuramaması, daha çok Türkiye'de olana değil de bölgede olması muhtemel krizlere bakan bir perspektifle olaylara bakan bir yaklaşım mevcut sürecin tabii hayata geçişini bir 13 yıl daha ertelemiş oldu.
Ama ne diyoruz? Bizim hani güzel bir halk deyişimiz var. Geç olsun güç olmasın, güzel olsun. 13 yıl önce aslında bu konu çözülebilirdi. Ama işte 'Suriye'den şu çıkar, Irak'tan bu çıkar' diye imkanlara bakıldı. Aslında Türkiye'deki toplum, devlet bütünleşmesi, demokratik devrimin değeri o dönem takdir edilemedi. Bütün bunların hepsi bütün sorunların çözüldüğü manasına mı geliyor? Tabii ki gelmiyor. Ama konu sorunun olup olmaması değil."
"Konu bir sorunu, bir toplumsal sorunu, bir siyasal sorunu hangi yöntemle çözmek istediğimizle alakalı. Şiddetle mi, siyasal şiddetle mi yoksa diyalog yoluyla mı? Türkiye'de siyasal partilerin işleyişi, Meclis'in işleyişi, basının işleyişi, yani herkes kendi bulunduğu yeri ve siyasi pozisyonu siyaset yoluyla, diyalog yoluyla, topluma anlatma yoluyla ilerletmekte imkan sahibi. Bunun yerine siyasal şiddeti, terörü kullandığınız zaman bu bambaşka bir zemin açıyor.
Artık burada haklar, onlar bunlar, kimlikler konuşmuyor. Burada kan var, burada başka bir dil var. Şimdi Cumhurbaşkanımızın liderliğinde ortaya konan bu kardeşlik sürecinde inşallah biz artık çok uzun zaman önce gerçekten nihayete ermesi gereken bir sorunun sonuna gelip bundan sonra elimizde varsa herhangi bir sorun ve tartışma alanı, bunu medeni bir şekilde bütün dünyanın yaptığı gibi Meclis'in çatısı altında, başka siyasal platformlarda şiddet yoluyla değil, diyalog yoluyla götürmek."
Diyarbakır’da inanılmaz bir ekonomik potansiyelin olduğuna işaret eden Fidan, "Sadece burada değil, Diyarbakır tarihsel olarak biliyorsunuz Irak'la, Suriye'yle buradaki kültürel havzayla, ekonomik havzayla da çok yakın ilişkisi olan bir coğrafi durumda. Şimdi inşallah sadece Türkiye'de değil, hem Suriye'de hem Irak'ta siyasal istikrarın, barışın, huzurun olduğu bir noktada sadece Türkiye'de yaptığımız reformlardan ve girişimlerden hareketle değil, bu bölgesel politikalardan dolayı da oradaki işbirliklerimizden dolayı da buradaki ekonominin inanılmaz şekilde ayağa kalkacağını göreceğiz. Yani Diyarbakır ve bölge hak ettiği ekonomik pozisyona ulaşacak diye biz değerlendiriyoruz. Ve inşallah bütün hedefimiz de o yönde" ifadelerini kullandı.
Terörsüz bölge perspektifinin esas itibarıyla Suriye'nin de Irak'ın da istikrarına olacağını vurgulayan Fidan, "Siyasal şiddeti ortadan kaldıracak bir düzeni artık bölgemize getirmek lazım. Bakın son 40 yıldır bu bölge sürekli Irak, Suriye Türkiye'nin belli bir kısmı sürekli savaşla kanla, terörle anılır halde. Buraya ekonomi gelmesi, yatırım gelmesi, ekonomik kalkınma olması gerçekten güç. Buna rağmen AKP iktidara geldiği andan itibaren inanılmaz bir şekilde altyapı sorunlarını çözdü" dedi.
Bölgede oluşan huzur ve güven ortamına dikkati çeken Fidan, son olarak katıldığı Ahlat’taki etkinliğin ardından karayoluyla bölgeyi gezdiğini ifade etti.
"MİT Başkanlığı döneminde de hani geliyorduk ama o zaman başka konular vardı. Bölgenin diğer illerine de gidiyordum ama karayoluyla bir böyle kapsamlı geziyi en son 30 yıl önce belki yapmıştım. Normalde hep uçakla gelip gidiyoruz. Şimdi geçen Ahlat'taki etkinlikten sonra dedim ki karayoluyla kendim araba sürerek arkadaşlarla beraber döneyim. Oradan Van Gölü'nün etrafından, Muş'a, Muş'tan Solhan'a, Solhan'dan Bingöl'e, Bingöl'den Elazığ'a, Elazığ'dan Malatya'ya kadar kendim arabayı kullanarak, her tarafa bakarak, durarak geldim. Çünkü şehirlerde bulunuyoruz ama şehirler arası yollar nasıl? Köyler nasıl? İlçeler nasıl? Yani bunu da yerinde görmek lazım. Bakın sizler bölgenin insanısınız.
Yani gerçekten 25 sene önceki durumla şimdiki durum inanılmaz derecede farklı. Bir defa duble yollar, artık kerpiç evler görmüyoruz. Ekonomik gelişmişliğin göstergesi olan evlerin durumu, yolun durumu, altyapının durumu yani bunlar Diyarbakır'a havadan baktığımız zaman o şehirciliğin gelişmiş olması, yeni Diyarbakır yeni yerleşimler, aynı şekilde Muş'ta, Elazığ'da, Bingöl'de, Solhan'da, yani Ahlat'ta bütün bunları görüyor olmamız, yapanlardan Allah razı olsun. Yani gören gözün göreceği bir hizmet arkadaşlar. Yani bu, bu toprakların yıllardır görmediği bir hizmet."
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika
