Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Haydarpaşa Garı'nın restorasyon ve güçlendirme çalışmalarında tarihi yapının temelindeki yaklaşık bin ahşap kazığın yüzde 80'inin zaman içinde yok olduğunu ve zeminde sıvılaşma riski bulunduğunu açıkladı. Ersoy, güçlendirme çalışmaları ve teknik incelemeler nedeniyle takvimin yeniden düzenlendiğini belirterek, projenin ilk etabının 2027'de tamamlanmasının hedeflendiğini bildirdi.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy , Haydarpaşa Gar Sahası ’ndaki restorasyon ve güçlendirme çalışmalarında, tarihi yapının temelindeki yaklaşık bin ahşap kazığın yüzde 80'inin yok olduğunun ve zeminde sıvılaşma riski bulunduğunun tespit edildiğini açıkladı.
TARİH VERDİ Yürütülen fore kazık ve enjeksiyon uygulamaları ile teknik incelemeler nedeniyle takvimin yeniden düzenlendiğini belirten Ersoy, projenin ilk etabını 2027 yılı içinde tamamlamayı hedeflediklerini bildirdi.
Ersoy, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, Haydarpaşa Gar Sahası’nda yürütülen restorasyon ve güçlendirme çalışmalarında elde edilen yeni bulguları ve ilk etabın açılış hedefini kamuoyuyla paylaştı. Ersoy, Haydarpaşa’yı geleceğe taşırken, tarihi gar binasının temellerine ilişkin kritik bir bulguya ulaştık.
Orijinal projelerde yer alan yaklaşık 1000 ahşap kazığa yönelik jeoradar incelemelerinde, yalnızca 200 kazığın yerinde olduğu tespit edildi. Teknik incelemeler, ahşap kazıkların yaklaşık yüzde 80’inin zaman içinde yok olduğunu ortaya koydu bilgisini verdi.
Zemin araştırmalarında, gevşek ve suya doygun zeminde sıvılaşma riski belirlendiğini aktaran Ersoy, bu riskin gerçekleşmesi halinde yapıda oturma ve yana doğru hareket meydana gelebileceğinin tespit edildiğini kaydetti.
Her aşamada teknik cihazlarla yapının davranışını izleyerek kontrollü biçimde ilerledik. İlk etabın daha önce İstanbul Kültür Yolu Festivali’nin başlangıcında açılmasının planlandığını hatırlatan Ersoy, hassas güçlendirme uygulamaları, bilimsel analizler ve proje revizyonları nedeniyle çalışma takviminin yeniden düzenlenmesi gerektiğini belirtti.
ORİJİNAL PROJELERDEKİ YAKLAŞIK BİN AHŞAP KAZIK İNCELENDİ Haydarpaşa Garı’na ilişkin tarihsel araştırmalarda yapının orijinal projelerine de ulaşıldı. Projelerin incelenmesi sonucunda, ilk inşaat sırasında temel altına uzunlukları 8 ila 21 metre, çapları 50 ila 90 santimetre arasında değişen yaklaşık bin ahşap kazık yerleştirildiği görüldü.
Kazıkların mevcut durumunu ve sayısını belirlemek amacıyla gerçekleştirilen jeoradar çalışmasında, 200 kazığın yerinde olduğu, 800 kazığın ise bulunmadığı tespit edildi. Teknik değerlendirmelerde bu durum, inşa tarihinden bugüne ahşap kazıkların yaklaşık yüzde 80’inin yok olduğunu gösteren bir bulgu olarak kaydedildi.
SIVILAŞMA, OTURMA VE YANAL YAYILMA RİSKLERİNE KARŞI MÜHENDİSLİK UYGULAMALARI Mevcut zemin koşullarını belirlemek ve yapı çevresindeki zemin yüzeyinde gözlenen deformasyonları araştırmak amacıyla sondaj, arazi ve laboratuvar testleri, jeofizik ölçümler ile aletsel gözlem çalışmaları gerçekleştirildi.
İncelemeler sonucunda, ZF sınıfında olduğu belirlenen zeminin heterojen dolgu ve sıvılaşabilir kumdan oluştuğu, gevşek ve suya doygun özellik taşıdığı tespit edildi. Zeminin önemli geoteknik riskler barındırdığı, sıvılaşmanın gerçekleşmesi durumunda yapıda oturma ve yanal yayılma hareketlerinin meydana gelebileceği belirlendi.
Bu bulgular doğrultusunda uzman mühendisler tarafından hazırlanan zemin iyileştirme projesi, konusunda uzman akademik heyetlerce incelendi ve Danışma Kurulunca uygun bulundu. Proje kapsamında yanal yayılmanın önlenmesi amacıyla yapı çevresinde fore kazık imalatı gerçekleştirildi. Yapı içinde ve dışında ise kompaksiyon enjeksiyonu ve polimer enjeksiyonu gibi zemin güçlendirme uygulamaları yapıldı.
Uygulamalar sırasında deneysel ve gözlemsel veriler periyodik olarak toplandı. Elde edilen sonuçlara göre projelerde gerekli revizyonlara gidildi. Teknik inceleme, değerlendirme ve revizyon süreçleri ile güçlendirme uygulamalarının gerektirdiği çalışmalar, iş programının yeniden ele alınmasına ve uygulama süresinin uzamasına neden oldu.
YAPI TEKNİK CİHAZLARLA SÜREKLİ İZLENDİ Haydarpaşa Garı’nda zemin güçlendirme çalışmalarına başlanmadan önce, imalatlar sırasında yapının davranışını takip etmek amacıyla teknik izleme cihazları yerleştirildi. Güçlendirme uygulamaları, cihazlardan elde edilen veriler doğrultusunda yapının davranışı sürekli izlenerek kontrollü ve aşamalı biçimde yürütüldü.
Bodrum katındaki sınırlı çalışma koşulları nedeniyle uygun ekipmanlarla hassas uygulamalar yapılması gerekti. Tarihi yapının mevcut taşıyıcı sistemine zarar verilmeden ve üstyapı imalatlarıyla eş güdüm içinde ilerlenmesi de ilave süre ihtiyacı doğurdu.
İLK ETABI 2027 YILINDA TAMAMLAMAYI HEDEFLİYORUZ 1909’da resmi açılışı yapılan tarihi gar binası ve çevresindeki kültürel mirası kapsayan çalışmalarla Haydarpaşa Gar Sahası’nda tarihinin en kapsamlı restorasyonunu yürüttüklerini aktaran Bakan Ersoy, alanın müze, kütüphane ve sanat mekanlarıyla İstanbul’un kültür hayatına kazandırılacağını bildirdi.
Ersoy, Önceliğimiz, bu eşsiz mirası bütün değerleriyle koruyarak güvenle geleceğe taşımak. Çalışmalarımızın ilk etabını 2027 yılı içinde tamamlayarak vatandaşlarımızla buluşturmayı hedefliyoruz ifadelerini kullandı.
TAŞINMA SÜREÇLERİ BAZI ALANLARDA ÇALIŞMALARA BAŞLAMAYI GECİKTİRDİ Haydarpaşa Arkeopark alanında mevcut kalıntıların konservasyonu sürerken altyapı, drenaj ve ziyaretçi dolaşım güzergâhlarına yönelik kazılarda yeni arkeolojik kalıntılar ortaya çıkarıldı. Altyapı ve drenaj hatları ile ziyaretçi güzergâhları, mevcut ve yeni bulunan kalıntıların konumları ve korunma durumları dikkate alınarak yeniden düzenlendi.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika
