ABD Başkanı Donald Trump, Ukrayna'ya Patriot hava savunma sistemlerinde kullanılan önleme füzelerini üretme lisansı verilmesini öneren bir Washington Post yazısını sosyal medya hesabında paylaşarak dikkat çekici bir politika değişikliğinin sinyalini verdi.
Trump, Truth Social hesabından Washington Post'ta yayımlanan ve Kiev'e Patriot önleme füzelerini kendi topraklarında üretme lisansı verilmesini savunan görüş yazısını herhangi bir yorum eklemeden paylaştı.
Bu hamle, Trump'ın 31 Temmuz'daki açıklamalarıyla karşılaştırıldığında dikkat çekici bir değişime işaret ediyor. ABD Başkanı o tarihte Amerikan silahlarının başka ülkelerde üretilmesine yönelik lisanslar konusunda Washington'ın son derece dikkatli davranması gerektiğini söylemiş; Patriot ve Tomahawk üretim teknolojilerinin Ukrayna'ya aktarılmasına onay verilmediğini belirtmişti.
Dolayısıyla Trump'ın son paylaşımı, Washington'ın daha önce mesafeli durduğu Ukrayna'da Amerikan lisansı altında mühimmat üretimi seçeneğinin yeniden gündeme gelebileceği şeklinde yorumlanıyor.
Patriot mühimmatının Ukrayna'da üretilmesine izin verilmesi halinde Kiev yalnızca Amerikan silahlarının kullanıcısı olmaktan çıkarak, belirli mühimmatların üretim zincirinin bir parçası haline gelebilir.
Trump'ın paylaşımının zamanlaması da dikkat çekici. Açıklama, ABD Başkanı'nın özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner'ın Rusya ve Ukrayna'ya gerçekleştirmesi beklenen ziyaretlerden hemen önce geldi.
Trump, Witkoff ve Kushner'ın savaşı sona erdirmeye yönelik yeni bir öneriyle bölgeye gideceklerini açıkladı.
Axios'a göre iki isim cumartesi günü Kremlin'de Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, pazar günü ise Kiev'de Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ile görüşecek. Trump, önerinin ayrıntılarını açıklamadı.
Zelenski ise ziyaret sırasında Rusya ile ateşkes ilan edilmesini önerdi.
Diplomatik hareketlilik sürerken sahadaki çatışmalar da devam ediyor. Rusya'nın Dnipropetrovsk bölgesindeki Kamianske'ye düzenlediği hava saldırısında dört kişinin hayatını kaybettiği, beş kişinin yaralandığı bildirildi.
Ukrayna ayrıca Rusya'yı Kiev'deki Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU) karargâhına insansız hava aracıyla saldırmakla suçladı. Zelenski, saldırının kurum başkanının ofisini hedeflediğini söyledi ve SBU'ya Rusya'ya karşı 'uygun ve somut bir karşılık' hazırlanması talimatı verdi.
Trump'ın Patriot paylaşımının somut bir karara dönüşüp dönüşmeyeceği henüz bilinmiyor. Ancak Washington'ın Kiev'e üretim lisansı vermesi halinde bu adım, ABD'den Ukrayna'ya hazır mühimmat sevkiyatından Ukrayna'nın üretime daha fazla dahil edildiği farklı bir modele geçiş anlamına gelebilir.
Böylece Ukrayna'nın uzun vadeli hava savunma kapasitesi güçlendirilirken Amerikan savunma sanayisinin üzerindeki üretim baskısının bir bölümü de zaman içerisinde Avrupa'ya kaydırılabilir. Şimdilik kesin olan ise Trump'ın, yalnızca birkaç hafta önce mesafeli yaklaştığı Ukrayna'da Patriot mühimmatı üretimi fikrini kamuoyu önünde yeniden gündeme taşımış olması.
Öte yandan, Trump'ın paylaşımının arka planında ABD'nin giderek büyüyen mühimmat sorunu da dikkat çekiyor. Reuters'ın ağustos ayında ABD'li yetkililere dayandırdığı haberine göre, İran'la savaş sırasında Amerikan ordusunun ATACMS ve yeni nesil PrSM uzun menzilli hassas füze stoklarının büyük bölümü tüketildi. Aynı dönemde hava savunma mühimmatları da hızla azaldı. CSIS, temmuz sonunda ABD'nin elinde 1.000'den az Patriot ve yaklaşık 250 THAAD önleme füzesi kaldığını tahmin etti. İran ve Ukrayna'daki savaşların aynı anda stoklar üzerinde baskı oluşturması, Washington'da gelecekteki başka krizlere hazırlık konusunda endişeleri artırdı.
Washington bunun üzerine üretimi olağanüstü ölçüde artırmaya yöneldi. ABD yönetimi, Lockheed Martin'e Patriot PAC-3 MSE üretimi için 58,6 milyar dolara kadar çıkabilecek yedi yıllık bir sözleşme verirken, yıllık üretim kapasitesinin yaklaşık 600'den 2 bine çıkarılması hedefleniyor. Pentagon ayrıca Patriot ve THAAD parçalarının üretimini hızlandırmak için milyarlarca dolarlık yeni anlaşmalar yaptı.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika
